België heeft een recordbedrag aan cryptovaluta in beslag genomen bij strafzaken. Het gaat om digitale assets die gelinkt zijn aan fraude, drugs en cybercrime. De federale politie en het parket zetten vaker in op het volgen van geldsporen via wallets en exchanges. Onderzoekers noemen het echter slechts het topje van de ijsberg, omdat criminelen snel van munt en platform wisselen.
België meldt recordinbeslagname
De inbeslagname betreft verschillende cryptomunten, zoals in vergelijkbare zaken vaak Bitcoin (BTC) en stablecoins die 1-op-1 de euro of dollar volgen. De kern: rechercheteams krijgen sneller zicht op digitale geldstromen en kunnen tegoeden bevriezen zodra er een link is met misdaad. Dat het om een record gaat, wijst op een duidelijke versnelling bij justitie. Belgische media, waaronder De Morgen, brachten het nieuws naar buiten na bevestiging door betrokken diensten.
De sterke stijging komt niet uit de lucht vallen. Slachtoffers doen vaker melding van crypto-betalingen bij phishing, beleggingsfraude of ransomware. Daardoor ontstaan meer aangiftes met traceerbare transacties op de keten van blokken. In beslag genomen assets worden onder toezicht van de staat beheerd en later mogelijk geveild of verbeurd verklaard.
Toch blijft een deel buiten beeld. Criminelen gebruiken steeds meer tussenstappen, zoals keten-naar-keten bruggen en buitenlandse platforms. Ook verschuiven ze bedragen in kleine brokjes, om detectie te bemoeilijken. De stijging zegt dus vooral iets over betere opsporing, niet dat het probleem al is ingedamd.
Onderzoek steunt op exchanges
Belangrijke knooppunten zijn grote internationale exchanges zoals Binance en Coinbase. Zij moeten klantdata (KYC) verzamelen en kunnen op bevel tegoeden blokkeren. Wanneer politie een wallet koppelt aan een verdachte, vragen onderzoekers bij deze dienstverleners logbestanden en saldo’s op. Zo wordt een pseudoniem adres in veel zaken gekoppeld aan een echte identiteit.
Ook in België vallen aanbieders van cryptodiensten onder toezicht van FSMA. Registratie verplicht hen tot het melden van ongebruikelijke transacties en het bewaren van klantgegevens. Dat maakt het voor het parket makkelijker om beslag te leggen als een verdachte saldo aanhoudt bij een custodial exchange. Buitenlandse partijen reageren via rechtshulpverzoeken en Europol-kanalen.
Inbeslagname van crypto betekent in de praktijk: de overheid beveiligt de privésleutel of laat een beurs de rekening bevriezen en overboeken naar een overheidswallet.
Onderzoekers gebruiken daarnaast blockchain-analysetools om stromen te volgen. Daarmee herkennen ze patronen, mixers en dienstverleners die vaak in dossiers opduiken. Zodra geld een gereguleerde dienst raakt, neemt de kans op succesvol beslag sterk toe. Dat verklaart waarom juist tegoeden op gecentraliseerde platforms prominent in de cijfers terugkomen.
Beperkte capaciteit, grotere stroom
Dat de vangst een record is, betekent niet dat alles zichtbaar is. Teams kampen met beperkte capaciteit en moeten kiezen welke sporen ze het eerst uitpluizen. Bij internationale netwerken lopen procedures bovendien traag, waardoor waarde kan verschuiven voordat een verzoek binnen is. Hierdoor blijft een deel van de criminele geldstroom onder de radar.
Privacygerichte tools en zogenaamde mixers bemoeilijken het werk. Ze vervagen de herkomst van fondsen en doorbreken patronen. Hoewel complete anonimiteit zelden lukt, kost het herstellen van de keten tijd en geld. Dit verklaart de waarschuwing dat het huidige record vermoedelijk slechts een deel van het geheel weerspiegelt.
Ook marktvolatiliteit speelt een rol. Tegoeden die in BTC of andere munten staan, kunnen in waarde schommelen voordat beslag of verbeurdverklaring rond is. Sommige parketten kiezen daarom voor snelle conversie naar euro op een rekening van de staat. Andere houden de munten vast om bewijswaarde te behouden.
EU-regels versnellen blokkades
Nieuwe Europese regels maken bevriezen en traceren makkelijker. De aangescherpte Transfer of Funds Regulation (de ‘travel rule’ voor crypto) verplicht dienstverleners in de EU om afzender- en ontvangerdata mee te sturen. Daardoor kan een wallet op een Europese exchange sneller aan een persoon worden gekoppeld. Dit verkleint de ruimte voor anonieme verplaatsingen binnen het gereguleerde domein.
Daarnaast brengt MiCA een vergunningplicht voor cryptodienstverleners in Europa. In België ziet FSMA toe op naleving; in Nederland doen DNB en AFM dat binnen hun taken. Vergunde partijen moeten systemen hebben om te detecteren, melden en snel te reageren op beslagbevelen. Dit zorgt voor kortere doorlooptijden tussen een ontdekking en het veiligstellen van assets.
Cross-border samenwerking blijft cruciaal. Veel stromen lopen via niet-Europese platforms, waar Europese wetgeving niet direct geldt. Via Europol, rechtshulpverdragen en internationale FATF-standaarden kan toch worden ingegrepen. Hoe sneller die lijnen, hoe hoger de kans op succesvol beslag voordat fondsen wegglijden.
Gevolgen voor Nederlandse gebruikers
Voor Nederlandse klanten van beurzen zoals Bitvavo en internationale platforms verandert weinig, maar de handhaving wordt strakker. Herkomst van gelden (source of funds) en transactiedoelen worden vaker gecontroleerd. Bij twijfel kunnen opnames tijdelijk worden gestopt in afwachting van extra documenten. Dit is een direct gevolg van de Europese regels en de toegenomen aandacht van opsporingsdiensten.
Gebruikers doen er goed aan om transactiebewijzen te bewaren, zoals bankafschriften en walletlogs. Dat versnelt controles en voorkomt onnodige blokkades. Wie privacytools gebruikt, moet rekenen op extra vragen of langere doorlooptijden. Het risico is vooral operationeel: vertraging, niet per se verlies van middelen.
Het Belgische record laat zien dat digitale valuta structureel in strafzaken voorkomen en dat beslag technisch en juridisch haalbaar is. De kern van het succes ligt bij gereguleerde schakels: exchanges en betaaldiensten. Naar verwachting volgen meer zaken naarmate de Europese regels verder landen en samenwerking verbetert. Dat beeld komt ook terug in de Belgische berichtgeving waarop dit nieuws is gebaseerd.
