De Bazelse bankenwaakhond versnelt een herziening van bankregels voor stablecoins. De stap volgt in november 2026 na groeiend gebruik van stablecoins in handel en betalingen. Het gaat om de Basel Committee on Banking Supervision (BCBS), dat bepaalt hoeveel risico banken mogen nemen met digitale assets. De druk neemt toe omdat banken duidelijkheid willen over Bitcoin, Ethereum en vooral stablecoins op hun balans.
Basel versnelt herziening
De BCBS kondigt een snelle herziening aan van zijn crypto-standaard, gericht op stablecoins. Het doel is om de criteria en kapitaaleisen te verduidelijken voor munten die claimen 1-op-1 inwisselbaar te zijn voor fiatgeld. Dit raakt zowel banken die stablecoins willen aanhouden, als partijen die ze willen uitgeven of gebruiken voor afwikkeling.
De huidige Basel-regels, afgekondigd in 2022, treden vanaf 2026 in werking. Die regels delen digitale assets in groepen in, met strengere eisen voor risicovollere munten. De herziening focust op hoe stablecoins in de laag-risicogroep kunnen vallen en welke extra buffers nodig zijn voor technische en operationele risico’s.
Voor ongedekte crypto zoals Bitcoin (BTC) en Ethereum (ETH) blijft een harde grens gelden: banken mogen daar maar een klein deel van hun kernkapitaal aan blootstellen. De snelle review verandert vooral de spelregels voor stablecoins met reserves. Dat kan bepalen of banken deze munten straks breder kunnen gebruiken in hun dienstverlening.
Stablecoins drijven druk op
Stablecoins zoals USDT (Tether) en USDC (Circle) zijn de ruggengraat van handel op exchanges en in DeFi. Ze bieden snelle settlement zonder grote koersschommelingen. Banken zien tegelijk groeiende klantvraag naar “geld op de keten” voor snelle betalingen en treasury.
Voor banken draait de vraag niet alleen om techniek, maar om zekerheid: bestaan er voldoende en liquide reserves, en is er een hard recht op terugbetaling tegen nominale waarde? Zonder die zekerheid worden kapitaaleisen hoog en wordt gebruik onaantrekkelijk. Dat zet toezichthouders aan tot een snellere beslissing.
Incidenten met instabiele munten hebben de noodzaak onderstreept. Algoritmische stablecoins die hun koppeling verloren, veroorzaakten in 2022 forse verliezen. De BCBS wil voorkomen dat vergelijkbare risico’s in het traditionele banksysteem terechtkomen.
Tests voor inwisselbaarheid
Centraal in Basel’s aanpak staan twee toetsen voor stablecoins: een inwisselbaarheidstest en een basistest. De eerste vereist dat houders op elk moment kunnen inwisselen tegen pari bij de uitgever. De tweede bekijkt of de waarde van de munt echt meeloopt met de onderliggende assets, zonder grote afwijkingen.
Haalt een stablecoin beide toetsen, dan kan een bank deze in een gunstigere categorie opnemen, met kapitaal zoals bij de onderliggende activa plus een technische risicotoeslag. Zakt een munt voor een of beide toetsen, dan valt hij in een zwaardere categorie met veel hogere kapitaaleisen. Dat verschil bepaalt of het product praktisch bruikbaar wordt voor banken.
Basel eist dat een stablecoin direct en tegen nominale waarde kan worden ingewisseld bij de uitgever; zonder die garantie geldt een zware kapitaalstraf voor banken.
De herziening kan details aanscherpen, zoals eisen aan de samenstelling en liquiditeit van reserves, openbaarmaking en governance. Ook speelt mee of het netwerk permissionless is of gesloten. Zulke keuzes beïnvloeden kosten en risico-inschatting voor banken.
Europese impact in 2026
In de EU is het MiCA-regime voor stablecoins al van kracht, met toezicht door de EBA en nationale autoriteiten. In Nederland houdt DNB toezicht op uitgevers van euro‑tokens die als elektronisch geld tellen. Basel bepaalt aanvullend hoe banken deze munten mogen aanhouden en welke buffers daarbij horen.
Naar verwachting vertalen de EU‑kapitaalregels (CRR/CRD) de Basel‑lijnen naar harde bankwetgeving. Tot die tijd hanteren Nederlandse banken vaak interne limieten en extra due diligence. De uitkomst van Basel kan bepalen of euro‑stablecoins of tokenized deposits sneller in het betalingsverkeer van banken worden gebruikt.
Voor Nederlandse crypto‑platformen zoals Bitvavo en Europese spelers als Kraken is de directe impact beperkt, omdat zij geen banken zijn. Indirect telt het wel: bankpartners kunnen voorzichtiger of juist ruimhartiger worden met stablecoin‑diensten. Dat beïnvloedt op- en afstorten van euro’s en de kosten voor gebruikers.
Machtstrijd kleurt uitkomst
Binnen Basel staan leden tegenover elkaar over hoe streng stablecoins en permissionless netwerken moeten worden behandeld. Een deel wil ruimte voor banktoepassingen op publieke ketens, anderen willen zware beperkingen en caps. Die machtsverhoudingen bepalen de precieze tekst van de herziening.
De versnelling wijst op druk om tot een werkbaar compromis te komen. Kleine woordkeuzes kunnen grote gevolgen hebben voor risicowegingen en rapportage. Voor banken bepaalt dit of zij stablecoins efficiënt kunnen inzetten voor betalingen, handel en bewaarneming.
Wat zeker lijkt, is dat de 2026‑regels niet worden opengebroken voor ongedekte crypto zoals BTC en ETH. De kernvraag blijft hoe fiat‑gedekte stablecoins met transparante reserves in de gunstige categorie kunnen vallen. De herziening zal vastleggen welke bewijzen en controles daarvoor vereist zijn.
